İrtikap suçu, TCK'nın 'Kamu İdaresinin Güvenilirliğine ve İşleyişine Karşı Suçlar' bölümünde düzenlenmiştir.
Görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi zorlayan kamu görevlisi, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Kamu görevlisinin haksız tutum ve davranışları karşısında, kişinin haklı bir işinin gereği gibi, hiç veya en azından vaktinde görülmeyeceği endişesiyle, kendisini mecbur hissederek, kamu görevlisine veya yönlendireceği kişiye menfaat temin etmiş olması halinde, zorlamanın varlığı kabul edilir.
Görevinin sağladığı güveni kötüye kullanmak suretiyle gerçekleştirdiği hileli davranışlarla, kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi ikna eden kamu görevlisi, üç yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Kişinin hatasından yararlanarak kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi ikna eden kamu görevlisi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
İrtikap edilen menfaatin değeri ve mağdurun ekonomik durumu göz önünde bulundurularak, yukarıdaki kurallara göre verilecek ceza yarısına kadar indirilebilir. (5237/Md.250)
> Konuyla ilgili olarak oluşturulan kanuna uygunluk kriterleri :
1. Kamu görevlisi olan fail, görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi zorlamış ise, irtikap suçunun işlendiği kabul edilmiş olmalıdır.
2. Bu suç işlenmiş ise, faile beş yıldan on yıla kadar hapis cezası verilmiş olmalıdır.
3. Kamu görevlisinin haksız tutum ve davranışları karşısında kişi, haklı bir işinin gereği gibi, hiç veya en azından vaktinde görülmeyeceği endişesiyle kendisini mecbur hissederek kamu görevlisine veya yönlendireceği kişiye menfaat temin etmiş ise, irtikap suçuna esas zorlamanın varlığı kabul edilmiş olmalıdır.
4. Kamu görevlisi olan fail, görevinin sağladığı güveni kötüye kullanmak suretiyle gerçekleştirdiği hileli davranışlarla kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi ikna etmiş ise, üç yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilmiş olmalıdır.
5. Kamu görevlisi olan fail, kişinin hatasından yararlanarak kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi ikna etmiş ise, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilmiş olmalıdır.
6. Bu suçu oluşturan menfaatin değeri ve mağdurun ekonomik durumu birlikte değerlendirildiğinde indirim yapılması gerektiği kabul edilmiş ise, faile verilecek cezanın yarısına kadar indirilmesine imkân verilmiş olmalıdır.
Dilerseniz bu konudaki uygulamayı denetleyebilirsiniz. > Denetim Formu
- Zimmet suçu ve cezası
- Rüşvet suçu ve cezası
- Görevi kötüye kullanma suçu ve cezası
- Cezaların belirlenmesi
- Cezaların hesaplanması